Vizuelne umetnosti
moja-kafica
moja-kafica
vizuelne umetnosti/12.07.2021.

Sladak limun Ivana Šukovića

vizuelne-umetnosti
  • Marko Kažić
  • Marko Kažić
Autor fotografije:

Razgovarala: Milica Piletić / Foto: Marko Kažić

 

Mogu li umetnici zameniti osećaj ličnog gubitka javnim izložbenim formatom: onim u kojem sama izložba postaje opredmećenim mehanizmom odbrane dok iznova, ali ovoga puta pred očima publike, umetnik nastoji da racionalizuje frustraciju ličnim gubitkom – neuspehom sopstvenog sećanja da reinkarnira i povrati nešto zauvek izgubljeno, na čije mesto sada stupa nešto drugo?

Nova samostalna izložba Ivana Šukovića u beogradskoj galeriji  “Manifesto”, pod nazivom „Sladak limun“, motivisana upravo opisanim stanjem, tihi je i svojevrsni ‘mehanizam odbrane’ od mehanizma odbrane kojeg dovodi u pitanje i podvrgava javnom pogledu, otvoreno i bez straha od distance (ili neuspeha)“, napisao je istoričar Marko Stamenković povodom otvaranja izložbe koja nosi naziv Sladak limun, koju umetnik vodi pa je zbog toga potrebno zakazati posetu.

Ivan Šuković, privatna arhiva

Sa Ivanom razgovaramo o izložbi koja je u toku, njegovim motivima i uvek drugačijoj interakciji s publikom. 

Tvoja izložba se sastoji iz nekoliko celina, a sve one imaju lokalni karakter, u vezi su sa prostorima koji nešto znače tebi, vrlo su intimni. Pošto poznajem tvoj prethodni rad usuđujem se da kažem da je tvoja umetnost uvek intimna, nepretenciozna...

- Ispovjedni momenat je neraskidiv od mog razmišljanja i rada. Drugim riječima smisao, značaj i značenje intimnog leže u pokušajima ponovnog uspostavljanja bliskosti sa nečim udaljenim ili zauvjek izgubljenim u vremenu i odsutnim u materijalnom prostoru. U ovom i gotovo svim prethodnim radovima sve kreće od fotografije. U osnovi ovaj medij u svojstvu arhiva jeste svjedočanstvo nekadašnjeg života. Fotografije provociraju sjećanja i iskustva koja nam pripadaju. One su u stanju da mobilišu teritorije naše intimnosti, koje su skrajnute usljed svakodnevnih informacija i slika. Do sada su moji radovi tretirali fragmente prošlosti predstavljene u krajnje ispovjednim slikama koje prolaze kroz poetski drugačija stanja i medije.

Tako je i iskustvo ovog rada iskustvo intimnosti. Odnosi se na indirektno poznavanje registrovanih lokaliteta, odnosa između javnog i privatnog, i suživota između različitih vremena. Rekao bih da u izvjesnom smislu ovaj rad dotiče osjećaj krize u kategoriji pejzaža, u svijetu strahovite kolonijalizacije, brze smrti prirode i agresivnog širenja grada i industrije.

Na tvojim reljefima lako sam prepoznala neke delove Podgorice i Crne Gore uopšte. što nije čudno jer sam imala priliku da tamo jedno vreme i živim, i samim tim moj doživljaj je drugačiji. Zanima me kako te tvoje reljefe vidi publika koja taj prostor čak i da je videla nije imala priliku da ga intimno doživi? 

- Prvi segment izložbe čine efemerni autobiografski pejzaži, koji se postavljaju kao "geografske emocije". Moja namjera bila je da nanovo identifikujem te autentične i prepoznatljive prizore, a samim tim i njihovu ulogu u svom odrastanju.  U pitanju su prepoznatljivi predjeli Podgorice predstavljeni u reljefu.

Pejzaž i njegova evolucija koji u sebe inkorporiraju memoriju u ovom radu se odnose na karakter nostalgičnog okreta lociranja prostora na konkretno i prošlo vrijeme i mjesto odrastanja. Ono što vizuelno i simbolički dokumentuje ove prizore sadržano je u foto rekvizitu kao glavnom oruđu umjetničkog rada, gdje se uspostavlja kao metafora devastirane prošlosti ali istovremeno materijalni dokaz njenog postojanog opipljivog prisustva.

Moja pažnja nije bila usmjerena samo na relaciju ljudskog subjekta prema ovom pejzažu, već je važan i taj kontemplativni odnos i psihološko povezivanje sa njim. Mogu da kažem da su na ovoj izložbi svi pozvani da prate svoj individualni potencijal za druženje sa prirodnim univerzumom. Nakon dva mjeseca trajanja same postavke, mislim da je posmatračima intrigantnija pozadina ovog rada koja se oslanja na eksponiranje tih snimaka u cilju prevencije zaborava. Time se veza sa ličnim prostorima prošlosti posreduje maštovitim ulaganjem, projekcijama i umjetničkim intervencijama predstavljenim u ovim reljefima.

«Ono što me zanima i o čemu pokušavam da govorim jeste ono što nazivam malim pamćenjem. To je ono što nas razlikuje jedne od drugih. Veliko pamćenje može se naći u istorijskim knjigama, ali ostatak malih delića znanja koje je svako od nas sakupio čini ono što jesmo.» Kristijan Boltanski.

Publika ima poseban doživljaj jer je izložba vođena od strane umetnika lično, odnosno ti si taj ko im predstavlja svoj rad, a samim tim i pričaš o svom životu... Je li to naporno? Ili je uvek drugačije? 

Gotovo svakodnevno vođenje kroz izložbu u trajanju od dva mjeseca je za mene novo iskustvo i zahtijeva posvećenost. Zajedničko gledanje i vođenje kroz privatne uspomene pokazuje da doživljaj umjetnika i posmatrača može imati zajednički kurs i da može graditi poseban pristup kulturne identifikacije. Taj doprinos u ovom projektu ogleda se u prezentaciji i angažmanu posmatrača koji u cilju razumijevanja djela dobija i traži informacije kroz dodatne višeslojne narative kojima se kontrolisano gradi odnos između vizuelnog i teksta. Trudio sam se da posjetioce pažljivo uvedem u priču i da približim jasno šta zapravo jeste “Sladak limun” mog rada.

Kakva je interakcija?

- Imao sam izuzetno korisna iskustva u vidu komentara, stavova, pitanja… Sve to podstiče na razmišljanje, a s druge strane utiče na pozicioniranje i publicitet vašeg rada.

Iza naslova krije se termin iz psihologije za čest odbrambeni mehanizam. Zašto sladak limun, a ne kiselo grožđe?  

Psihologija nam često govori  o “mehanizmima odbrane”, odnosno obrascima ponašanja i razmišljanjima koji imaju za cilj da nas zaštite ili “odbrane” od sebe - udalje od neprijatnih misli i osjećanja. Moja namjera bila je da nanovo identifikujem teritorije, predstavim fragmente privatnosti, ordinarne radnje svakodnevice, koji izvlače sjećanja i osjećaje bliskosti iz prošlosti, sa nekim, sa nečim. U tim prizorima Sladak limun prepoznaje se u novoj i drugačijoj percepciji bliskosti koja nam stoji kao “utješna nagrada” za sve ono što više nije dostupno ili ostvarivo. Dakle, Sladak limun - uskraćenost predstavljena kao prednost, kao manji uspjeh, koji se predstavlja u najboljem mogućem svijetlu.

Je li i tvoj umetnički angažman isto jedna vrsta odbrambenog mehanizma? 

Recimo da se može tretirati kao “mehanizam odbrane” od mehanizma odbrane. 

Kako si odabrao ovaj prostor za izložbu ili je, možda, ovaj prostor odabrao tebe?

Manifesto je od nedavno dobio funkciju izložbenog prostora. Ovaj, nekada stambeni objekat u međuvremenu postaje galerija i već prilikom prvog susreta imao sam preciznu sliku kako bi moj rad mogao da se artikuliše u ovom prostoru. Nakon poziva umjetničkog direktora i galeriste Mirka Lubarde, započeo sam sa istraživanjem onoga što se može identifikovati kao novo i specifično mjesto i toga kako ga mogu prilagoditi sopstvenom radu.

Ivan Šuković (1981) je vizuelni umetnik, doktorirao je na Odseku za višemedijsku umetnost Univerziteta umetnosti u Beogradu. Poseta galeriji Manifesto gde je izložba Sladak limun u toku se zakazuje mailom - slanjem upita na manifestobelgrade@gmail.com

Monolitna skulptura je oblikovana po uzoru na teritoriju koju je Šuković pre nekoliko godina snimao dronom. To je Stari aerodrom, deo Podgorice, relevantan za umetnikovo odrastanje. Ona evocira sve sentimente, sećanja i bliskosti oje su obeležile njegovo detinjstvo  i ranu mladost provedenu u ovom gradu.

Pejzaži u reljefu su ogoljeni, ali s razlogom. Na njima su tragovi nekadašnjeg života, zgrade napuštene koje su ostale kao artefakti, napuštene i prepuštene prirodi, prostor zaboravljen gde se ništa više ne gradi. Ali tu su reljefi nastali na osnovu starih porodičnih fotografija koje takođe evociraju uspomene na detinjstvo, jedno dvorište, jedna terasa na moru...

Poseban segment čini objekat u vidu sakralnog motiva koji je zahvaljujuči Šukovićevoj fascinaciji perspektivnim rešenjima u delima italijanskog renesansnog slikara Pjera dela Frančeske “pozajmljen” iz njegove Oltarne slike Montefeltro. U ikonografskom smislu, radi se o predstavi sacra conversazione kojom dominira ustoličena Bogorodica sa usnulim Detetom u sredini , okružena anđelima i svecima i u prisustvu klečećeg donatora u desnom donjem uglu. Ova slika zapravo je specifična po nojevom jajetu koje kao da lebdi. Kao sa alegorijom i lajtmotivom izložbe, Šuković nas suočava sa predmetom sličnim jajetu sa te slike, pristupajući mu subjektivno. Hiper realni keramički limun pozlaćen je. O njegovoj simbolici kao i ostalim eksponatima umetnik govori lično.


PROČITAJTE I: 

BESPLATAN UNREAL ENGINE KURS ZA ANIMATORE


Svi sadržaji na portalu magazina Kaleidoskop media su besplatni, a sajt se finansira isključivo donacijama čitalaca i prijatelja.

Podržite rad našeg magazina OVDE


 

POVEZANE VESTI
button left button right
KATEGORIJA VESTI
button left button right

Komentari

Vaš komentar je uspešno prosleđen na odobravanje.